Źródło: http://www.securityprinting.org/akcie/obory/280/12800_index.htm

Obraz Augusta von Willego - "Bramen w 1870 roku, rewolucja przemysłowa"

 

Legendy czeskiej motoryzacji - Praga Mignon

 

K.u.K. Privilegierte Kaiser-Ferdinands-Nordbahn - C.K. Uprzywilejowana Kolej Północna Cesarza Ferdynanda, kolej wybudowana w granicach Cesarstwa Austrii, łącząca Wiedeń z Krakowem. Siedziba dyrekcji kolei oficjalnie mieściła się w Wiedniu,  praktycznie w Krakowie. Budowa kolej KFNB stanowiła olbrzymi bodziec rozwojowy, gospodarczy, społeczny, kulturowy dla terenów przez które przebiegała.

 

Der Wiener Nordbahnhof 1908

 

Skomunikowanie z Koleją Warszawsko-Wiedeńską w Maczkach nastąpiło wiosną 1848 roku. Po połączeniu Kolei Górnośląskiej Koleją Wilhelma (Koźle – Racibórz – Chałupki), odcinkiem Chałupki – Bohumin, od jesieni 1848 roku można było już dojechać z Krakowa do Wiednia w 13 godzin. Podróż do Warszawy, z przerwą na nocleg na stacji Granica, trwała 23 godziny. Połączenie kolei trzech państw – Prus, Rosji i Austrii – zapoczątkowało powstanie europejskiej sieci kolejowej. Wiosną 1850 roku cesarstwo austriackie przymusowo wykupiło linie od prywatnych udziałowców, tworząc Cesarsko-Królewską Wschodnią Kolej Państwową.

Na początku istnienia Kolei Północnej składy prowadziły 4 klasy wagonów:

  • Klasa 1 - wykwintne siedzenia atłasowo-pluszowe, przeszklone szyby, przestronne wnętrza, przedziały. Cena przejazdu 1 mili austriackiej (~7 km) wynosiła 18 krajcarów*. Oznaczenie biletów i wagonów - żółte.
  • Klasa 2 - siedzenia skórzane, przeszklone szyby, komfortowe wnętrza, przedziały. Cena przejazdu 1 mili austriackiej (~7 km) wynosiła 12 krajcarów*. Oznaczenie biletów i wagonów - zielone.
  • Klasa 3 - siedzenia drewniane, wagon zadaszony otwarty. Cena przejazdu 1 mili austriackiej (~7 km) wynosiła 9 krajcarów*. Oznaczenie biletów i wagonów - brązowe.
  • Klasa 4 - otwarty wagon bez siedzeń i zadaszenia. Cena przejazdu 1 mili austriackiej (~7 km) wynosiła 6 krajcarów*. Oznaczenie biletów i wagonów - niebieska lub bez oznaczeń.

*Krajcar 1/60 złotego reńskiego, w latach 1857–1892 1/100 reńskiego.

Szeregowy żołnierz oraz podoficer jadący na rozkaz dostawał bilet biały i mógł podróżować w klasie 3. Więcej o biletach na kolei KFNB tutaj  Biletami były małe prostokątne, grube kartonowe karteczki, jakie starsi czytelnicy pamiętają jeszcze z czasów naszej niepodzielonej PKP, które podczas kontroli dziurkował konduktor.

W latach 60 XIX wieku kolej zrezygnowała z prowadzenia wagonów 4 klasy. Oczywiście były ówcześnie już używane wagony sypialne, salonki, restauracyjne, pocztowe. Składy bywały także wyposażane w specjalne wagony do przewozu zaprzęgów konnych i koni. W takiej sytuacji podróżująca służba dostawała bilety klasy 3. Na początku lat 60 XIX wieku wprowadzono pociągi pospieszne oraz ekspresowe. Kolej Północna prowadziła okresowo specjalne składy relacji Sankt Petersburg - Wiedeń z przeznaczeniem dla rosyjskiej arystokracji. Pociągi pospieszne relacji Wiedeń – Kraków już w 1868 roku osiągały maksymalną prędkość 80 km/godz. Po 1893 roku prędkość wzrosła do 100 km/godz. Komfortowe wagony posiadały oświetlenie elektryczne, w skład pociągu wchodził zawsze wagon restauracyjny, podróż trwała około 8 godzin.

Parowóz „Nordstern” kolei KFNB - C.K. Uprzywilejowana Kolej Północna Cesarza Ferdynanda

Pierwsze prace poprzedzone zostały wystawieniem dokumentu koncesyjnego (4 marca 1836), zgodnie z którym koncesjonariuszem był „Wechselhaus S.M. von Rotschild”. Kolejnych 3 koncesji udzielono (lata: 1873, 1885-1886) spółce „C.K. Uprzywilejowane Towarzystwo Akcyjne Kolei Północnej Cesarza Ferdynanda”. Dotyczyły one m.in. 2 linii kolejowych: Bielsko – Żywiec i Bielsko – Kalwaria. Nominalna wartość kapitału zakładowego w 1856 r. wynosiła 124,1 mln koron. Niemal pół wieku później (1905) wartość kapitału szacowano na 577,4 mln koron.

W 1837 r. Pod nadzorem Hofbaurata Hermenegilda von Francesconiego z Veneto rozpoczęto prace na 13-kilometrowym odcinku Floridsdorf - Deutsch-Wagram .

Chronologiczny wykaz odcinków kolejowych otwartych lub przejętych przez Kolej Północną

  • 17 listopada 1837Floridsdorf – Wagram dł. 13,12 km
  • 1838
    • 6 stycznia: Wien – Floridsdorf dł. 5,08 km
    • 16 kwietnia: Wagram – Gänserndorf dł. 13,11 km
  • 1839
    • 9 maja: Gänserndorf – Dürnkrut dł. 18,75 km
    • 6 czerwca: Dürnkrut – Lundenburg [Brzecław (czes. Břeclav] dł. 33,10 km
    • 7 lipca: Lundenburg [Brzecław (czes. Břeclav)] – Brünn [Brno (czes. Brno)] dł. 59,52 km
  • 1841
    • 1 maja: Lundenburg [Brzecław (czes. Břeclav] – Hradisch [czes. Uherské Hradiště] dł. 54,85 km
    • 26 czerwca: FloridsdorfJedlersdorf dł. 1,60 km
    • 1 września: Hradisch [czes. Uherské Hradiště)] – Prerau [Przerów (czes. Přerov)] dł. 45,45 km
    • 17 października: Prerau [Przerów (czes. Přerov)] – Olmütz [Ołomuniec (czes. Olomouc)] dł. 22,66 km
  • 15 sierpnia 1842: Prerau [Przerów (czes. Přerov)] – Leipnik [czes. Lipník nad Bečvou] dł. 15,18 km
  • 1 maja 1847: Leipnik [czes. Lipník nad Bečvou] – Oderberg [Bogumin (czes. Bohumín)] dł. 77,25 km
  • 13 października 1847 jako Kolej Krakowsko-Górnośląska
    • Kraków – Trzebinia – Mysłowice dł. 65,17 km
    • Szczakowa – Maczki (granica) dł. 1,62 km
  • 1848
    • 20 sierpnia: Gänserndorf – Marchegg dł. 17,56 km
    • 1 września: Oderberg [Bogumin (czes. Bohumín)] – Annaberg [Chałupki] (granica pruska, obecnie polska) dł. 3,26 km
  • 17 grudnia 1855
    • Schönbrunn – Troppau dł. 28,19 km
    • Oderberg [Bogumin (czes. Bohumín)] – Dzieditz [Czechowice - Dziedzice] dł. 50,76 km
    • Dzieditz [Czechowice - Dziedzice] – Bielitz [Bielsko - (Biała)] dł. 10,57 km
  • 1 marca 1856
    • Trzebinia – Auschwitz [Oświęcim] dł. 25,24 km
    • Dzieditz [Czechowice - Dziedzice] – Auschwitz  [Oświęcim] dł. 21,39 km

 

  • odgałęzienie wschodnie Kolei Północnej 1856 - 1861 Kolej galicyjska im. Karola Ludwika Kraków - Lwów

 

  • 30 sierpnia 1869: Brünn [Brno (czes. Brno)] – Niesamislitz [czes. Nezamyslice] – Prerau [Przerów (czes. Přerov)] dł. 89,39 km
  • 1 lipca 1870: Niesamislitz [czes. Nezamyslice] – Olmütz [Ołomuniec (czes. Olomouc)] – Prerau [Przerów (czes. Přerov)] dł. 52,85 km
  • 30 grudnia 1872: Lundenburg [Brzecław (czes. Břeclav] – Grußbach [czes. Hrušovany nad Jevišovkou] dł. 42,62 km
  • 8 grudnia 1873Neusiedl – Laa – Zellerndorf dł. 53,29 km
  • 18 sierpnia 1878: Bielitz [Bielsko - (Biała)] – Saybusch [Żywiec] dł. 20,31 km
  • 1 grudnia 1880: Hullein [Hulín] – Kremsier [Kromierzyż (czes. Kroměříž)] dł. 7,72 km
  • 23 października 1881: Kremsier [Kromierzyż (czes. Kroměříž)] – Zborowitz [czech. Zborovice] dł. 16,52 km]
  • 1882
    • 24 września: Hullein [czech. Hulín] – Holleschau [czech. Holešov] dł. 7,49 km
    • 15 października: Holleschau [czes. Holešov] – Bistritz [czes. Bystřice pod Hostýnem] dł. 10,85 km
  • 1 listopada 1884: Marisch-Weiskirchen [czes. Hranice] – Krasna [Krasna (czes. Krásno nad Bečvou )] dł. 24,77 km
  • 1885
    • 25 stycznia: Krasna [Krasna (czes. Krásno nad Bečvou )] – Meseritsch (?) dł. 1,40 km
    • 1 czerwca
      • Wallachisch Meseritsch [czes. Valašské Meziříčí] - Meseritsdch – Rauczka dł. 6,69 km
      • Rauczka – Wsetin [czes. Vsetín] dł. 11,47 km
  • 1888
    • 1 stycznia: Kraków – Kraków Podgórze (Płaszów) –  Kraków Bonarka dł. 7,89 km
    • 1 czerwca
      • Kojetín [czes. Kojetín] – Kremsier [Kromierzyż (czes. Kroměříž)] dł. 8,71 km
      • Bistritz [czes. Bystřice pod Hostýnem] – Meseritsch dł. 25,12 km
      • Krasna [Krasna (czes. Krásno nad Bečvou )] – Friedland an der Ostrawitz [Frydlant nad Ostrawicą (czes. Frýdlant nad Ostravicí)] dł. 39,54 km
      • Friedeck [Frydek-Mistek (czes. Frýdek-Místek)] – Bielitz [Bielsko - (Biała)] dł. 68,94 km
      • Bielsko - Kalwaria Kalwaria Zebrzydowska dł.58,73 km
    • 18 grudnia: Golleschau [Goleszów] – Ustroń dł. 5,41 km
  • 1889
    • 1 czerwca: Hotzendorf [czech. Hodslavice] – Neutitschein [czech. Nový Jičín] dł. 10,07 km
    • 1 października
      • Drösing – Zistersdorf dł. 11,31 km
      • Rohatitz – Straßnitz [czech. Strážnice] dł. 4,72 km
  • 1 października 1890: Stauding [czes. Studénka] – Wagstadt [Bielowiec (czes. Bílovec)] dł. 7,49 km
  • 1891
    • 18 czerwca: Göding [czes. Hodonín] – Holitsch [słow. Holíč] (dawna granica węgierska, obecnie Słowacja) dł. 2,23 km
    • 15 października
      • Zauchtel [czes. Suchdol nad Odrou] – Bautsch [czes. Budišov nad Budišovkou] dł. 38,83 km
      • Zauchtel [czes. Suchdol nad Odrou] – Fulnek [Fulnek (czes. Fulnek)] dł. 9,50 km
  • 1892
    • 1 stycznia: Krasna [Krasna (czes. Krásno nad Bečvou )] – Rossenau [(czes. Rožnov pod Radhoštěm)] dł. 13,18 km
    • 25 czerwca: Troppau [Opawa (czes. Opava)] – Beneschau [Beneszów (czes. dawniej Benešov u Hlučína, Dolní Benešov)] dł. 29,66 km
  • 1895
    • 17 września
      • Branowitz [czes. Vranovice nad Svratkou] – Pohrlitz [czes. Pohořelice] dł. 8,32 km
      • Rohrbach – Groß Seelowitz dł. 2,35 km
    • 1 października: Kojetein [Kojetin (czes. Kojetín)] – Tobitschau [Towaczów (czes. Tovačov)] dł. 10,53 km
  • 1 września 1898: Petrowitz [Piotrowice koło Karwiny (czes. Petrovice u Karviné)] – Karwin [Karwina (czes. Karviná)] dł. 9,83 km

 

1 stycznia 1906 roku linie kolejowe KFNB zostały znacjonalizowane. Z dniem 1 stycznia 1907 roku to oficjalnie - Austriackie Koleje Państwowe [k.k. Staatsbahnen (kkStB)]

Austro-Węgry ok. 1900 roku z uwzględnieniem ówczesnej sieci kolejowej źródło: Scan made by Kogo - Bibliothek allgemeinen und praktischen Wissens für Militäranwärter Band I, 1905 / Deutsches Verlaghaus Bong & Co Berlin * Leipzig * Wien * Stuttgart

Dworzec kolejowy Kraków Główny

Budynek Dyrekcji Kolei w Krakowie, oddany do użytkowania w 1889 roku.

 

Źródła:

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 
 

143966 (235)

Menu bloga

Reklama Google

Muzeum Králíky

Muzeum Tatry

Cesarsko-Królewskie Koleje Państwowe [kkStB]

Po rozpadzie Monarchii Austro-Węgier w roku 1918 kkStB przestały istnieć. Ich majątek został podzielony między przedsiębiorstwa kolejowe państw powstałych z rozpadu monarchii takie jak:

  • Austria: Österreichische Staatsbahnen (ÖStB), od roku 1923: Österreichische Bundesbahnen (BBÖ)
  • Czechosłowacja: Československé státní dráhy (ČSD)
  • Królestwo Serbów, Chorwatów i Słoweńców: Jugoslovenske državne železnice (JDŽ)
  • Polska: Polskie Koleje Państwowe (PKP)
  • Rumunia: Căile Ferate Române (CFR)
  • Włochy: Ferrovie dello Stato (FS)

 

 Reklama - Posypywarka ciągniona do samochodu, quada, ATV, z własnym silnikiem napędu rozrzutu kruszywa.

Posypywarka komunalna ciągniona z własnym silnikiem - do ciągnięcia przez quad, ATV, samochód

Szybkość posypywania niezależna od prędkości jazdy, szczególnie polecana na wąskich, stromych krętych drogach, wszędzie tam gdzie nie można rozwinąć większej prędkości aby napęd od koła był skuteczny.

Zaczep kulowy ISO 50 lub oko ciągnikowe.

_